Ινομυώματα

Τα ινομυώματα είναι καλοήθεις όγκοι που αναπτύσσονται στο μυϊκό τοίχωμα της μήτρας και εμφανίζονται συχνά σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας. Μπορεί να υπάρχει ένα μόνο ινομύωμα ή περισσότερα, ενώ το μέγεθος και η θέση τους διαφέρουν σημαντικά από περίπτωση σε περίπτωση.

Σε πολλές γυναίκες τα ινομυώματα δεν προκαλούν συμπτώματα και εντοπίζονται τυχαία κατά τη διάρκεια ενός γυναικολογικού ελέγχου ή ενός υπερηχογραφήματος. Σε άλλες περιπτώσεις μπορεί να συνδέονται με έντονη ή παρατεταμένη περίοδο, πόνο χαμηλά στην κοιλιά, αίσθημα πίεσης, συχνουρία ή δυσκολία στη σύλληψη.

Η διάγνωση των ινομυωμάτων δεν σημαίνει απαραίτητα ότι απαιτείται χειρουργική επέμβαση. Η κατάλληλη αντιμετώπιση εξαρτάται από το μέγεθος, τη θέση και τον αριθμό τους, την ένταση των συμπτωμάτων, την ηλικία της γυναίκας και το εάν επιθυμεί μελλοντική εγκυμοσύνη. Σε αρκετές περιπτώσεις αρκεί η τακτική παρακολούθηση, ενώ όταν υπάρχουν σημαντικά συμπτώματα ή επίδραση στη γονιμότητα μπορεί να εξεταστεί φαρμακευτική ή χειρουργική θεραπεία.

Τι είναι τα ινομυώματα;

Τα ινομυώματα, τα οποία ονομάζονται επίσης μυώματα ή λειομυώματα, είναι καλοήθεις όγκοι που αναπτύσσονται από τον μυϊκό ιστό της μήτρας. Δεν αποτελούν καρκίνο και μπορεί να εμφανιστούν ως ένα μεμονωμένο ινομύωμα ή ως πολλαπλές αναπτύξεις διαφορετικού μεγέθους.

Εμφανίζονται συχνότερα κατά την αναπαραγωγική ηλικία και η ακριβής αιτία δημιουργίας τους δεν είναι πλήρως γνωστή. Η ανάπτυξή τους φαίνεται να επηρεάζεται από παράγοντες όπως η κληρονομικότητα και οι γυναικείες ορμόνες, ιδιαίτερα τα οιστρογόνα και η προγεστερόνη.

Ανάλογα με τη θέση τους, τα ινομυώματα διακρίνονται κυρίως σε:

• Ενδοτοιχωματικά ινομυώματα, τα οποία αναπτύσσονται μέσα στο μυϊκό τοίχωμα της μήτρας.
• Υποβλεννογόνια ινομυώματα, τα οποία προβάλλουν προς την εσωτερική κοιλότητα της μήτρας και μπορεί να συνδέονται συχνότερα με έντονη αιμορραγία ή προβλήματα γονιμότητας.
• Υποορογόνια ινομυώματα, τα οποία αναπτύσσονται προς την εξωτερική επιφάνεια της μήτρας και, όταν αποκτούν μεγάλο μέγεθος, μπορεί να ασκούν πίεση στα γειτονικά όργανα.
• Μισχωτά ινομυώματα, τα οποία συνδέονται με τη μήτρα μέσω ενός λεπτού μίσχου.

Πολλές γυναίκες με ινομυώματα δεν παρουσιάζουν κανένα σύμπτωμα. Σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να εντοπιστούν τυχαία κατά τη γυναικολογική εξέταση ή το υπερηχογράφημα. Όταν προκαλούν συμπτώματα, αυτά μπορεί να περιλαμβάνουν έντονη ή παρατεταμένη περίοδο, αιμορραγία μεταξύ των περιόδων, πόνο ή βάρος χαμηλά στην κοιλιά, συχνουρία και αίσθημα πίεσης στην περιοχή της πυέλου.

Η επίδραση ενός ινομυώματος δεν εξαρτάται μόνο από το μέγεθός του. Η θέση, ο αριθμός και η κατεύθυνση προς την οποία αναπτύσσεται είναι εξίσου σημαντικά για την αξιολόγηση των συμπτωμάτων, της γονιμότητας και της κατάλληλης αντιμετώπισης.

Χρειάζονται πάντα χειρουργείο τα ινομυώματα;

Τα ινομυώματα δεν χρειάζονται πάντοτε χειρουργική αντιμετώπιση. Σε πολλές περιπτώσεις, ιδιαίτερα όταν είναι μικρά, δεν προκαλούν συμπτώματα και δεν επηρεάζουν τη γονιμότητα, αρκεί η τακτική παρακολούθησή τους με γυναικολογική εξέταση και υπερηχογράφημα.

Η απόφαση για θεραπεία εξαρτάται από τη θέση, το μέγεθος και τον αριθμό των ινομυωμάτων, αλλά και από την ηλικία της γυναίκας, την ένταση των συμπτωμάτων και το εάν επιθυμεί μελλοντική εγκυμοσύνη. Δεν υπάρχει, επομένως, ένα συγκεκριμένο μέγεθος που να σημαίνει από μόνο του ότι ένα ινομύωμα πρέπει να αφαιρεθεί.

Η απλή παρακολούθηση μπορεί να προταθεί όταν τα ινομυώματα παραμένουν σταθερά και δεν προκαλούν προβλήματα. Όταν υπάρχουν έντονες αιμορραγίες, πόνος, αίσθημα πίεσης ή αναιμία, μπορεί να χορηγηθεί φαρμακευτική αγωγή για τον περιορισμό των συμπτωμάτων. Η φαρμακευτική θεραπεία δεν εξαφανίζει πάντα τα ινομυώματα, αλλά μπορεί να βοηθήσει στον έλεγχο της αιμορραγίας και του πόνου.

Η χειρουργική αφαίρεση μπορεί να εξεταστεί όταν:

• προκαλούνται έντονες ή παρατεταμένες αιμορραγίες,
• υπάρχει επίμονος πόνος ή πίεση στην περιοχή της πυέλου,
• επηρεάζεται σημαντικά η καθημερινότητα της γυναίκας,
• παραμορφώνεται η κοιλότητα της μήτρας,
• υπάρχει πιθανή επίδραση στη γονιμότητα,
• τα ινομυώματα αυξάνονται σημαντικά σε μέγεθος,
• η συντηρητική αντιμετώπιση δεν προσφέρει ικανοποιητική ανακούφιση.

Η μέθοδος αφαίρεσης επιλέγεται ανάλογα με τα χαρακτηριστικά κάθε περιστατικού. Τα υποβλεννογόνια ινομυώματα που προβάλλουν μέσα στην κοιλότητα της μήτρας μπορούν συχνά να αφαιρεθούν με επεμβατική υστεροσκόπηση. Για άλλα ινομυώματα μπορεί να επιλεγεί λαπαροσκοπική, ρομποτική ή ανοιχτή μυομεκτομή.

Στόχος της θεραπείας είναι η αντιμετώπιση των συμπτωμάτων και, όταν είναι δυνατόν, η διατήρηση της μήτρας και της αναπαραγωγικής δυνατότητας της γυναίκας. Για τον λόγο αυτό, η απόφαση για χειρουργείο πρέπει να λαμβάνεται εξατομικευμένα μετά από πλήρη γυναικολογική αξιολόγηση.

Παρακολουθείστε παρακάτω 2 video απο δικά μας χειρουργεία αφαίρεσης ινομυωμάτων: το ένα υστεροσκοπική αφαίρεση υποβλεννογόνιου ινομυώματος και το άλλο λαπαροσκοπική αφαίρεση ινομυώματος.

Λαπαροσκοπική αφαίρεση Ινομυώματος

Μπορούν τα ινομυώματα να επηρεάσουν την εγκυμοσύνη;

Η παρουσία ινομυωμάτων δεν σημαίνει απαραίτητα ότι μια γυναίκα θα δυσκολευτεί να μείνει έγκυος ή ότι θα παρουσιάσει επιπλοκές κατά την εγκυμοσύνη. Πολλές γυναίκες με ινομυώματα συλλαμβάνουν φυσιολογικά και ολοκληρώνουν την κύηση χωρίς σημαντικά προβλήματα.

Η πιθανή επίδραση των ινομυωμάτων εξαρτάται κυρίως από τη θέση, το μέγεθος και τον αριθμό τους, καθώς και από το εάν παραμορφώνουν την εσωτερική κοιλότητα της μήτρας. Τα υποβλεννογόνια ινομυώματα, τα οποία προβάλλουν προς το ενδομήτριο, είναι πιθανότερο να επηρεάσουν την εμφύτευση του εμβρύου και τη γονιμότητα. Ορισμένα μεγάλα ενδοτοιχωματικά ινομυώματα μπορεί επίσης να χρειάζονται αξιολόγηση όταν μεταβάλλουν το σχήμα της μητρικής κοιλότητας.

Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, τα περισσότερα ινομυώματα παρακολουθούνται χωρίς να απαιτείται θεραπεία. Ανάλογα με τη θέση και το μέγεθός τους, μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να συνδέονται με:

• πόνο ή αίσθημα πίεσης στην κοιλιά,
• μη φυσιολογική θέση του εμβρύου,
• αυξημένη πιθανότητα πρόωρου τοκετού,
• μεγαλύτερη πιθανότητα καισαρικής τομής,
• αιμορραγία κατά ή μετά τον τοκετό.

Οι παραπάνω επιπλοκές δεν εμφανίζονται σε όλες τις γυναίκες με ινομυώματα. Ο κίνδυνος αξιολογείται εξατομικευμένα και εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά κάθε ινομυώματος και τη συνολική πορεία της εγκυμοσύνης.

Η αφαίρεση ενός ινομυώματος πριν από την εγκυμοσύνη δεν είναι απαραίτητη σε κάθε περίπτωση. Μπορεί να εξεταστεί όταν το ινομύωμα παραμορφώνει την κοιλότητα της μήτρας, συνδέεται με έντονα συμπτώματα ή θεωρείται ότι επηρεάζει τη σύλληψη και την εμφύτευση. Η απόφαση λαμβάνεται μετά από γυναικολογικό και υπερηχογραφικό έλεγχο, λαμβάνοντας υπόψη το ιστορικό και τα αναπαραγωγικά σχέδια της γυναίκας.

Μπορούν να ξαναβγούν τα ινομυώματα μετά την αφαίρεση;

Ναι, μετά την αφαίρεση των ινομυωμάτων είναι δυνατόν να εμφανιστούν νέα ινομυώματα στο μέλλον. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι επανεμφανίζεται το ίδιο ινομύωμα, αλλά ότι μπορεί να αναπτυχθούν νέες καλοήθεις εστίες στον μυϊκό ιστό της μήτρας.

Η πιθανότητα επανεμφάνισης διαφέρει από γυναίκα σε γυναίκα και επηρεάζεται από παράγοντες όπως:

• η ηλικία,
• ο αριθμός των ινομυωμάτων πριν από την επέμβαση,
• η ύπαρξη πολύ μικρών ινομυωμάτων που δεν χρειάστηκε να αφαιρεθούν,
• η ορμονική δραστηριότητα,
• το χρονικό διάστημα μέχρι την εμμηνόπαυση.

Οι νεότερες γυναίκες έχουν συνήθως περισσότερο χρόνο μέχρι την εμμηνόπαυση και, επομένως, μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο για την ανάπτυξη νέων ινομυωμάτων. Αντίθετα, μετά την εμμηνόπαυση, τα ινομυώματα συχνά σταθεροποιούνται ή μειώνονται σε μέγεθος λόγω της πτώσης των ορμονών.

Η επανεμφάνιση των ινομυωμάτων δεν σημαίνει ότι θα χρειαστεί απαραίτητα δεύτερη επέμβαση. Εάν δεν προκαλούν συμπτώματα, μπορεί να αρκεί η τακτική παρακολούθηση με γυναικολογικό έλεγχο και υπερηχογράφημα. Νέα θεραπεία εξετάζεται όταν εμφανίζονται έντονες αιμορραγίες, πόνος, πίεση στην πύελο ή προβλήματα που σχετίζονται με τη γονιμότητα.

Για τον λόγο αυτό, η αρχική αντιμετώπιση πρέπει να σχεδιάζεται εξατομικευμένα, λαμβάνοντας υπόψη την ηλικία της γυναίκας, τα αναπαραγωγικά της σχέδια, τον αριθμό και τη θέση των ινομυωμάτων, καθώς και τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων.

Συχνές ερωτήσεις για τα ινομυώματα

Είναι επικίνδυνα τα ινομυώματα;

Τα ινομυώματα είναι καλοήθεις όγκοι της μήτρας και στις περισσότερες περιπτώσεις δεν είναι επικίνδυνα. Ωστόσο, μπορεί να προκαλέσουν έντονη αιμορραγία, αναιμία, πόνο ή πίεση στην περιοχή της πυέλου και γι’ αυτό χρειάζονται γυναικολογική αξιολόγηση.

Ποια συμπτώματα προκαλούν τα ινομυώματα;

Πολλά ινομυώματα δεν προκαλούν κανένα σύμπτωμα. Όταν υπάρχουν ενοχλήσεις, μπορεί να εμφανιστούν έντονη ή παρατεταμένη περίοδος, αιμορραγία μεταξύ των περιόδων, πόνος χαμηλά στην κοιλιά, αίσθημα βάρους, συχνουρία ή πίεση στο έντερο.

Πώς γίνεται η διάγνωση των ινομυωμάτων;

Η διάγνωση γίνεται συνήθως με γυναικολογικό υπερηχογράφημα. Ανάλογα με τη θέση τους, μπορεί να χρειαστούν επιπλέον εξετάσεις, όπως υστεροσκόπηση ή μαγνητική τομογραφία, ώστε να αξιολογηθούν με μεγαλύτερη ακρίβεια.

Χρειάζονται όλα τα ινομυώματα αφαίρεση;

Όχι. Όταν δεν προκαλούν συμπτώματα και δεν επηρεάζουν τη γονιμότητα ή την εγκυμοσύνη, μπορεί να αρκεί η τακτική παρακολούθηση. Η ανάγκη θεραπείας κρίνεται ανάλογα με τη θέση, το μέγεθος, τον αριθμό και τα συμπτώματα.

Πότε πρέπει να αφαιρείται ένα ινομύωμα;

Η αφαίρεση μπορεί να εξεταστεί όταν προκαλεί έντονες αιμορραγίες, αναιμία, επίμονο πόνο, πίεση σε γειτονικά όργανα ή όταν παραμορφώνει την κοιλότητα της μήτρας και ενδέχεται να επηρεάζει τη γονιμότητα.

Μπορούν τα ινομυώματα να προκαλέσουν υπογονιμότητα;

Ορισμένα ινομυώματα, ιδιαίτερα τα υποβλεννογόνια ή εκείνα που παραμορφώνουν τη μητρική κοιλότητα, μπορεί να επηρεάσουν την εμφύτευση και τη σύλληψη. Δεν προκαλούν, όμως, όλα τα ινομυώματα πρόβλημα γονιμότητας.

Μπορεί μια γυναίκα με ινομυώματα να μείνει έγκυος;

Ναι. Πολλές γυναίκες με ινομυώματα συλλαμβάνουν φυσιολογικά και έχουν ομαλή εγκυμοσύνη. Η πιθανή επίδραση αξιολογείται εξατομικευμένα, κυρίως με βάση τη θέση και το μέγεθος των ινομυωμάτων.

Με ποιον τρόπο αφαιρούνται τα ινομυώματα;

Η μέθοδος εξαρτάται από τη θέση και το μέγεθός τους. Μπορεί να εφαρμοστεί υστεροσκοπική αφαίρεση, λαπαροσκοπική ή ρομποτική μυομεκτομή και, σε επιλεγμένες περιπτώσεις, ανοιχτή χειρουργική επέμβαση.

Μπορούν να εμφανιστούν ξανά μετά το χειρουργείο;

Ναι, μετά τη μυομεκτομή μπορεί να αναπτυχθούν νέα ινομυώματα. Η επανεμφάνιση δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα χρειαστεί νέο χειρουργείο, καθώς η αντιμετώπιση εξαρτάται από τα συμπτώματα και την εξέλιξή τους.

Μικραίνουν τα ινομυώματα μετά την εμμηνόπαυση;

Σε πολλές περιπτώσεις τα ινομυώματα μειώνονται ή σταθεροποιούνται μετά την εμμηνόπαυση, λόγω της μείωσης των οιστρογόνων. Κάθε σημαντική αύξηση του μεγέθους ή νέα συμπτώματα μετά την εμμηνόπαυση χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση.